Η  οινοποιός Μαριλένα Παπαγιάννη μιλά αποκλειστικά στο Allwinestories για το "Οινοποιείο Παπαγιάννης", την νέα της Ρετσίνα και το μέλλον του Αττικού Αμπελώνα.

  κ. Παπαγιάννη μιλήστε μας για την καταγωγή και για τις σπουδές σας.

  Σας ευχαριστώ πολύ που βρίσκεστε εδώ στο οινοποιείο Παπαγιάννης. Καταγόμαστε από την  Παιανία, είμαστε Αρβανίτες. Είμαι απόφοιτος του τμήματος Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου με κατεύθυνση τα δημόσια οικονομικά.

Το 2015 ακολούθησα το πρόγραμμα Erasmus στο Πανεπιστήμιο INSEEC, στο Bordeaux. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα το 2016 ξεκίνησα τις σπουδές μου στο WSPC (επίπεδα 1,2,3) και στο ΗESTIA που αφορά καθαρά τον ελληνικό αμπελώνα. Το 2019 αποφάσισα να επιστρέψω στο Bordeaux, για να κάνω MBA στο wine marketing & management. Επρόκειτο στην ουσία για ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα που αφορούσε τη διαχείριση του οινοποιείου και του τελικού προϊόντος στη φιάλη.

Υπάρχει κάποιο γεγονός που θεωρείτε ότι είναι καθοριστικό για την ενασχόλησή σας με το χώρο της οινοποιίας;

 Πάντα ήμουν σε επαφή με το αμπέλι, τον καρπό και την παραγωγή από πολύ μικρή ηλικία, ωστόσο θα μπορούσα να πω πως ο καθοριστικός παράγοντας ήταν η επίσκεψή μου στο Bordeaux. Εκεί ήρθα σε επαφή με την κατανάλωση του κρασιού σε επίπεδο sommelier.

Πότε  ξεκίνησε η λειτουργία του  οινοποιείου;

Το πρώτο οινοποιείο ιδρύθηκε το 1902 στην Παιανία από τον προπάππου μου, στο τωρινό μας πατρικό σπίτι. Αργότερα ο πατέρας μου, Βασίλης Παπαγιάννης, το 1990 μετέφερε το οινοποιείο στις σύγχρονες εγκαταστάσεις του στη Λεωφόρο Μαραθώνος, στην Παλλήνη. Το οινοποιείο άρχισε δυναμικά την λειτουργία του με τη στελέχωση συνεργατών με επιστημονικές γνώσεις πάνω στο αντικείμενο της αμπελουργίας και της οινοπαραγωγής. Νέες δεξαμενές και μηχανήματα παραγωγής, εμφιάλωσης και ετικετοποίησης εγκατάθηκαν στο χώρο. Σήμερα το οινοποιείο διαθέτει τελευταίας τεχνολογίας μηχανήματα για την παραγωγή ποιοτικών κρασιών.

Που βρίσκονται τα αμπέλια και τι σημασία έχει η συγκεκριμένη περιοχή στο αποτέλεσμα της παραγωγής;

Τα αμπέλια μας είναι ιδιόκτητα και βρίσκονται στον ευρύτερο αμπελώνα Παιανίας -Σπάτων. Έχουμε εστιάσει κυρίως στις γηγενείς ποικιλίες, όπως το Σαββατιανό, που αποτελεί το κυρίαρχο σταφύλι της περιοχής. Τα τελευταία χρόνια έχουμε εστιάσει στη Μαλαγουζιά. Ένα αγαπημένο μου κρασί με μεγάλες προοπτικές είναι η Ρετσίνα με βάση το Σαββατιανό. Οι αμπελώνες του Σαββατιανού βρίσκονται στους πρόποδες του Υμηττού σε μια έκταση 11 εκταρίων, της Μαλαγουζιάς σε έκταση  1,2 εκταρίων και του Merlot καλύπτουν μια έκταση 1,3 εκτάρια. Αυτά είναι τα ιδιόκτητα αμπέλια μας από τα οποία δημιουργούμε την ετικέτα «ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ». To υψόμετρο των αμπελώνων είναι στα 150μ.

Μιλήστε μας για το Σαββατιανό και τη «Ρετσίνα Παπαγιάννη».

Τα ιδιόκτητα αμπέλια μας είναι φυτεμένα από το 1960. Είναι μεγάλης ηλικίας ξερικά αμπέλια χωρίς σύστημα άρδευσης. Αυτό σημαίνει πως ο καρπός έχει πιο συμπυκνωμένα αρώματα και πιο έντονες γεύσεις στο παραγόμενο προϊόν. Το Σαββατιανό κλαδεύεται σε κυπελλοειδή μορφή, ή θαμνώδη. Εμείς προτιμούμε το θαμνώδες, γιατί έχει πιο χαμηλό κορμό. Μέσα από αυτά τα αμπέλια γίνεται καλύτερη διαχείριση του καρπού, ώστε να παραχθεί η Ρετσίνα που έχει ως βάση πάντα το Σαββατιανό.

Το Σαββατιανό «Παπαγιάννης» έχει μέτριο λεμονί χρώμα, κρατά φρέσκα αρώματα και τον πρωτογενή του χαρακτήρα. Έχει σχετικά έντονη μύτη,  με νύξεις κίτρου, λίγο πράσινο μήλο, φλούδα από lime. Όσο μένει στο ποτήρι βγάζει πιο τροπικά φρούτα, ανανά, λίγη μπανάνα και προς την επίγευση έχουμε πιο γήινα και βοτανικά αρώματα.

Στο στόμα έχει μέτρια οξύτητα, μια κρεμώδη υφή καθώς έχει παραμείνει με τις φίνες οινολάσπες του. Είναι ένα κρασί ιδανικό, για να συνδυαστεί σχεδόν με όλα τα ελληνικά μεσογειακά πιάτα. Αγαπημένος μου συνδυασμός είναι τα ψητά λαχανικά, το ψητό ψάρι, αλλά και ένα λευκό κρέας.

Όσον αφορά τη «Ρετσίνα Παπαγιάννης» είναι η νεότερή μας ετικέτα. Η αποτύπωση της ετικέτας είναι ο κορμός του πεύκου, με τα δάκρυα της ρητίνης να κυλούν πάνω στον κορμό του δέντρου. Κατά τη διάρκεια της παραγωγής γίνεται έγχυση ενός μικρού ποσοστού ρητίνης με συνέπεια να παράγουμε μία νέα Ρετσίνα, που διαφέρει αρκετά από την παλιά. Αφήνει ελάχιστη μαστιχωτή επίγευση πράγμα που την καθιστά ιδανική παρέα με τα καθημερινά πιάτα μας. Δεν περνά από βαρέλι, γιατί στόχος μας είναι να μην καλυφθούν τα πρωτογενή αρώματα του Σαββατιανού. Επίσης αποφεύγουμε την προσθήκη πολλής ρητίνης, διότι το Σαββατιανό της Αττικής είναι πλέον ένα κρασί υψηλού επιπέδου με δυνατές προδιαγραφές και προοπτικές!

Μια ωραία επαγγελματική στιγμή σας.

 Κάθε μέρα μέσα σε ένα οινοποιείο είναι ξεχωριστή, με τις δυσκολίες του, τις χαρές του. Ένα από τα πιο έντονα συναισθήματα που έχω νιώσει ήταν όταν δημιούργησα το πρώτο μου κρασί με πολύ άγχος και ανησυχία και με τη βοήθεια βέβαια του πατέρα μου   και του οινολόγου μας Θεόδωρου Φελώνη. Όλα τα ξεκίνησα από το μηδέν, διαλέγοντας το αμπέλι, τον τρόπο κλαδέματος. Δοκίμασα σε ένα μικρό αμπελάκι Σαββατιανού και από εκεί έβγαλα την πρώτη μου ετικέτα «Παπαγιάννης Σαββατιανό». Πλέον το συγκεκριμένο κρασί παράγεται σε 10.000 φιάλες από μεγαλύτερα σε έκταση αμπέλια.

Η πρώτη μου εξαγωγή πριν από ένα χρόνο αποτελεί μία δυνατή επαγγελματική μου στιγμή. Μου δόθηκε η ευκαιρία μέσα από διάφορες εκθέσεις να με εμπιστευτούν και πλέον τα προϊόντα  μας εξάγονται σε χώρες της Ευρώπης.

Ποιοι είναι οι μελλοντικοί σας στόχοι;

Σε προσωπικό επίπεδο θα ήθελα να σπουδάσω οινολογία, κάτι που θα επιδιώξω στο άμεσο μέλλον. Σε επαγγελματικό επίπεδο στόχος του οινοποιείου μας είναι αφενός η παραγωγή κρασιών με ελάχιστη ανθρώπινη παρέμβαση τόσο στην αμπελουργική καλλιέργεια όσο και στην οινοπαραγωγή, αφετέρου τα κρασιά μας να εξάγονται στην Αμερική. Θέλουμε γενικά να ταξιδεύουμε με τα κρασιά του αττικού αμπελώνα, να γνωρίζουμε κόσμο από άλλες χώρες και να έχουμε μια ανταλλαγή οινικής κουλτούρας.

 Photo Credit: Allwinestories, Papagiannis Winery